Extra maatregel tegen droogte
Extra maatregel tegen droogte
Verbod op grondwater oppompen bij kwetsbare beeklopen met waardevolle natuur
Door de aanhoudende droogte, het gebrek aan regen en de lage waterstanden in rivieren en andere watergangen is er een watertekort. De grondwaterstanden blijven dalen en Waterschap Vallei en Veluwe doet er alles aan om onherstelbare schade aan de natuur en watergangen te voorkomen. Daarom geldt met ingang van 18 augustus 2026 binnen 200 meter van kwetsbare beeklopen met waardevolle natuur tijdelijk een onttrekkingsverbod. Dit betekent dat in deze zones geen grondwater meer mag worden opgepompt.
Het is al langere tijd uitzonderlijk droog. De regen vandaag en de verwachte regen op korte termijn zal niet voldoende zijn om het watertekort aan te vullen. De grondwaterstanden herstellen namelijk niet direct na enkele regenbuien. Om verdere verdroging te voorkomen, zijn extra maatregelen nodig.
Wat verandert er?
Met ingang van 18 augustus 2026 mag binnen 200 meter van kwetsbare beeklopen met waardevolle natuur geen grondwater meer worden opgepompt voor de beregening van gazons, siertuinen, grasland, golfbanen, percelen grond met maïs en sportvelden met uitzondering van waterkunstgrasvelden. In het werkgebied van Waterschap Vallei en Veluwe liggen geen waterkunstgrasvelden binnen 200 meter van kwetsbare beken.
Waarom juist deze beken?
Kwetsbare beken worden gevoed door regen en grondwater. Daardoor leven er bijzondere planten en dieren die je niet snel ergens anders vindt. Als het lang droog blijft, zakt het waterpeil snel. Zonder voldoende grondwater kunnen deze beken droogvallen en kan er onherstelbare schade ontstaan. Bekijk de specifieke locaties voor dit onttrekkingsverbod op de interactieve kaart.
Meer maatregelen tegen droogte
In de afgelopen maanden hebben we verschillende maatregelen genomen om water zo goed mogelijk vast te houden en de gevolgen van de droogte te beperken. Zo geldt sinds 12 juni op locaties waar geen water kan worden aangevoerd een onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater. Op 15 augustus 2026 is dit onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater uitgebreid naar de inlaatgebieden bij Terwolde en Hoenwaard. Bij gemaal Terwolde kunnen we op dit moment door de lage waterstand van de IJssel namelijk geen water meer aanvoeren via de reguliere inlaat. We plaatsen noodpompen waar nodig. Ook vangen we vissen af waar mogelijk en herplaatsen we deze in water waar de kans op droogval kleiner is. We ruimen dode dieren op om de waterkwaliteit te behouden.
Maatwerk
Door de aanhoudende droogte bleken deze maatregelen helaas niet voldoende. Daarom is dit tijdelijke onttrekkingsverbod noodzakelijk. Waar mogelijk wordt maatwerk toegepast. Ook blijft het waterschap in gesprek met ondernemers in het gebied, partners en andere stakeholders.
Bekijk de actuele situatie en maatregelen op de liveblog over droogte.
De meest gestelde vragen en antwoorden
Wat houdt het onttrekkingsverbod grondwater binnen 200 meter van kwetsbare beeklopen met waardevolle natuur in?
Binnen 200 meter van kwetsbare beeklopen met waardevolle natuur mag tijdelijk geen grondwater worden opgepompt voor de beregening van gazons, siertuinen, grasland, golfbanen, percelen grond met maïs en sportvelden met uitzondering van waterkunstgrasvelden. In het werkgebied van Waterschap Vallei en Veluwe liggen geen waterkunstgrasvelden binnen 200 meter van kwetsbare beken.
Waarom geldt dit verbod?
Het is al lange tijd droog. Daardoor daalt het grondwater en krijgen kwetsbare beken en de natuur steeds minder water. Op sommige plekken vallen beken zelfs droog.
Als vlak bij een beek veel grondwater wordt opgepompt, kan de beek nog verder uitdrogen en kan er onherstelbare schade aan de natuur ontstaan. Met deze maatregel willen we dat zoveel mogelijk voorkomen.
Wanneer gaat het verbod in?
Het verbod geldt met ingang van 18 augustus 2026.
Hoe lang blijft het verbod gelden?
Dat hangt af van de hoeveelheid regen die valt. Het verbod blijft gelden totdat het grondwater zich voldoende heeft hersteld.
Geldt het verbod voor alle beken?
Nee. Het verbod geldt alleen voor kwetsbare beken. Op de interactieve kaart op onze website zie je voor welke beken het verbod geldt.
Hoe controleren jullie of mensen zich aan het verbod houden?
Onze handhavers houden toezicht op de naleving van het verbod vanuit de lucht en in het veld.
Het is al langer droog. Waarom komt dit verbod nu pas?
We houden de situatie steeds in de gaten. Door de aanhoudende droogte daalt het grondwater steeds verder. Daardoor krijgen kwetsbare beken en de natuur het steeds moeilijker. Om verdere schade te voorkomen, zijn nu extra maatregelen nodig.
Waar vind ik meer informatie over het gebruik van grondwater?
Op onze website bij grondwater kan je controleren welke regels voor jouw situatie gelden.
Kan het waterschap niet meer water vasthouden?
Dat doen we al waar dat kan. In het voorjaar hebben we de waterpeilen verhoogd. Op sommige plekken zelfs hoger dan normaal. Toch raakt het beschikbare water langzaam op als het lang niet regent. Water stroomt weg en verdampt. Daardoor is steeds minder water beschikbaar.
Moet ik minder drinkwater gebruiken?
Drinkwater is de verantwoordelijkheid van Vitens. Wel vragen we iedereen om bewust met water om te gaan. Gebruik alleen water als dat echt nodig is. Zo helpen we samen om de druk op het watersysteem zo klein mogelijk te houden.
Van wie is het grondwater?
Grondwater is belangrijk voor mens en natuur. Met deze maatregel willen we ervoor zorgen dat ook in droge perioden voldoende grondwater beschikbaar blijft.
Hoe weet ik of mijn perceel binnen 200 meter van een kwetsbare beek ligt?
Op de interactieve kaart op onze website zie je of het verbod voor jouw perceel geldt.
Waarom geldt het verbod alleen binnen 200 meter van een beek?
Grondwater dat dicht bij een beek wordt opgepompt, heeft de meeste invloed op de beek. Daarom geldt het verbod alleen in deze zone.
Geldt het onttrekkingsverbod ook voor de brandweer en drinkwaterbedrijven?
Nee, voor bluswater is een uitzondering gemaakt, de brandweer mag te allen tijde voor een calamiteit (niet voor een oefening!) water gebruiken. Wel wordt de brandweer gevraagd om in de omgeving te kijken naar het onttrekkingspunt dat de minste nadelige gevolgen met zich meebrengt.
Drinkwaterbedrijf Vitens put uit grondwater, maar kan in ons werkgebied bij Epe en Schalterberg de onttrekking compenseren met oppervlaktewater. Ook daar worden beperkingen opgelegd. Het waterschap heeft direct contact met Vitens waardoor snel schakelen mogelijk is. Daarom kan Vitens soms in overleg nog wel water onttrekken.
Waarom is een onttrekkingsverbod nodig?
Een onttrekkingsverbod is nodig om schade aan de natuur zoveel mogelijk te beperken en het waterpeil op niveau te houden. Natuurgebieden kunnen verdrogen met verlies tot biodiversiteit tot gevolg en het is belangrijk om de waterpeilen op niveau te houden. Lage waterstanden zijn schadelijk voor waterplanten en dieren die afhankelijk zijn van voldoende water. Een laag waterpeil is schadelijk voor de waterkwaliteit. Dit leidt tot hogere temperaturen in het water met zuurstoftekort en sterkere algengroei en meer vissen in nood.
Hoe monitoren jullie de waterstanden?
Monitoren gebeurt door metingen en door veldbezoek.
Waar kijken jullie naar om te bepalen of het weer kan worden ingetrokken?
We kijken in het veld en naar de data. Drooggevallen beken moeten weer voldoende watervoerend zijn. Er moet weer water in de beken stromen. We kijken naar de peilen van het oppervlaktewater, dat moet op een voldoende streefniveau zijn. Ook kijken we naar KNMI-data.
